1918 წლის 26 მაისი – ახალი ეპოქის დასაწყისი
1918 წლის 26 მაისს, თბილისში, ყოფილი მეფისნაცვლის რეზიდენციაში (დღევანდელი მოსწავლე-ახალგაზრდობის სასახლე), საქართველოს ეროვნულმა საბჭომ ნოე ჟორდანიას ხელმძღვანელობით დამოუკიდებლობის აქტი მიიღო. ამ ისტორიული ნაბიჯით დაიბადა საქართველოს პირველი დემოკრატიული რესპუბლიკა.
მიუხედავად იმისა, რომ პირველმა რესპუბლიკამ მხოლოდ სამი წელი იარსება და 1921 წელს საბჭოთა ოკუპაციის მსხვერპლი გახდა, 26 მაისმა საფუძველი ჩაუყარა ქართული სახელმწიფოებრიობის, დემოკრატიისა და ევროპული ფასეულობების თანამედროვე სტანდარტებს.
9 აპრილის რეფერენდუმი და დამოუკიდებლობის აღდგენა
საბჭოთა იმპერიის 70-წლიანი ტყვეობის შემდეგ, 1991 წლის 31 მარტს, საქართველომ ჩაატარა საყოველთაო რეფერენდუმი, სადაც მოსახლეობამ ერთხმად დაუჭირა მხარი სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენას. იმავე წლის 9 აპრილს, უზენაესმა საბჭომ ზვიად გამსახურდიას მეთაურობით გამოაცხადა დამოუკიდებლობის აღდგენა, რომელიც სამართლებრივად სწორედ 1918 წლის 26 მაისის აქტს დაეფუძნა. სწორედ ამიტომ არის 26 მაისი ჩვენი ქვეყნის მთავარი ეროვნული დღესასწაული.
როგორ აღინიშნება ეს დღე დღეს?
საქართველოს დამოუკიდებლობის დღე ტრადიციულად მთელ ქვეყანაში საზეიმოდ აღინიშნება. დედაქალაქსა და რეგიონებში იმართება:
ისტორიულად, 26 მაისს თბილისში, რუსთაველის გამზირსა და თავისუფლების მოედანზე მასშტაბური საზეიმო ღონისძიებები იმართება. ტრადიციულად, ღონისძიებების მთავარი ნაწილი მოიცავს
- წვევამდელთა ფიცის დადების ცერემონია: სამხედრო მოსამსახურეები საზეიმოდ დებენ ფიცს სამშობლოს წინაშე.
საჰაერო შოუს – საქართველოს თავდაცვის ძალების ავიაციის საჩვენებელ ფრენებს.
- სახელმწიფო უწყებების გამოფენებს – თავისუფლების მოედანზე გამოიფინება ქართული და პარტნიორი ქვეყნების სამხედრო ტექნიკა, შეიარაღება და აღჭურვილობა.
- კულტურული და საგანმანათლებლო სივრცეები: რუსთაველის გამზირზე სხვადასხვა სამინისტროები და უწყებები აწყობენ გამოფენებს, სადაც წარმოდგენილია ქვეყნის მიღწევები და ისტორია.
- ქალაქის ქუჩებში ეწყობა თეატრალური წარმოდგენები, საბავშვო გასართობი სივრცეები, სპორტული შეჯიბრებები და ადგილობრივი ნაწარმის გამოფენა-ბაზრობები.
26 მაისი არის შეხსენება იმისა, რომ თავისუფლება არ არის მოცემულობა — ის არის ყოველდღიური ზრუნვის, დაცვისა და შრომის შედეგი.